Arjan Meesterburrie

De Kiesraad van Venezuela gaat toch de omstreden verkiezingsuitslag van afgelopen zondag controleren. Voorzitster Tibisay Lucena maakte tot veler verrassing bekend dat 46% van de stemmen opnieuw geteld wordt. Oppositieleider Capriles is blij met de beslissing na alle protesten die hij de laatste dagen heeft georganiseerd: “Ik feliciteer het Venezolaanse volk met de overwinning in dit heroïsche gevecht.”

Vanaf volgende week gaat de Kiesraad de stemmen controleren, de andere 54% was zoals de grondwet voorschrijft op verkiezingsdag zelf al dubbel gecontroleerd. De computerstemmen worden de komende 30 dagen nu naast de papieren uitdraaien gehouden.

Chávez-adept Nicolás Maduro won de verkiezingen zondag met 265.000 stemmen verschil. Maar volgens tegenkandidaat Capriles waren er veel ongeregeldheden. Zo zouden chavisten kiezers hebben begeleid tot in het stemhokje, waren er op sommige plekken meer stemmen uitgebracht dan dat er kiezers geregistreerd stonden en zouden chavistische motorbendes rond meerdere stembureau’s geweld hebben gebruikt.

Angel voorlopig uit conflict
Bij demonstraties om hertelling af te dwingen vielen de afgelopen dagen 8 doden en meer dan 70 gewonden. Oppositieleider Capriles en Chávez-adept Maduro gaven elkaar over en weer de schuld van het geweld. Maar met de hertelling van de stemmen is voorlopig de angel uit dit politieke conflict, al is het eerder een wapenstilstand dan een echte oplossing voor de diepe verdeeldheid in Venezuela.

Maar morgen nog wel een potten-en pannenprotest bij de inauguratie, maar mét een vrolijke toevoeging zei Capriles: “Zet morgen naast de cacerolazo alstublieft ook muziek op in huis op het moment dat Maduro beëdigd wordt als president.”

Want de inhuldiging van Nicolas Maduro gaat vrijdag gewoon door. Alle bevriende Zuid-Amerikaanse leiders zijn nu in Lima aan het vergaderen over de politieke crisis in Venezuela en zullen de beëdiging in Caracas bijwonen. Ook delegaties uit Rusland, China en president Ahmedinedjad zullen daarbij aanwezig zijn.

Beide kampen hoopvol over hertelling
Het is voor de Venezolanen te hopen dat zowel Maduro als Capriles over 30 dagen het resultaat van de hertelling accepteert. Beide kampen zijn ervan overtuigd dat het gunstig voor hen zal uitpakken. Capriles zei op zijn persconferentie dat ‘het Venezolaanse volk nu eindelijk de waarheid onder ogen krijgt’. En die waarheid zal dan zijn overwinning moeten zijn.

Maar volgens de chavistische parlementsvoorzitter Cabello zal de hertelling precies hetzelfde resultaat opleveren, liet hij weten via twitter. Als dat zo is kan Maduro eindelijk aan de slag met het oplossen van de criminaliteit en de economische problemen in plaats van de oppositie uitschelden voor fascisten.

———————————————————————————————————————————————————————

Beluister hier mijn bijdrage op BNR Nieuwsradio over de hertelling van de stemmen terug.

Door alle onrust na de verkiezingen in Venezuela zijn tot nu toe 7 doden en 61 gewonden gevallen. Woensdag wilde oppositieleider Henrique Capriles een grote protestmars houden om een hertelling af te dwingen, maar uit angst voor meer geweld heeft hij zijn achterban uiteindelijk toch opgeroepen niet de straat op te gaan. De met nipte meerderheid tot president verkozen Nicolás Maduro had de demonstratie verboden. 

Maduro denkt dat de oppositie een staatsgreep voorbereidt en liet vanmiddag weten dat hij het leger en de politie achter zich heeft staan: “We zullen een staatsgreep voorkomen, maar zij zullen blijven proberen het land te destabiliseren […] Harde hand voor de fascisten.”

Daarmee legitimeert Maduro op voorhand al geweld tegen de demonstranten. In plaats van een hertelling toe te staan waar hij zondagavond nog toe bereid leek, polariseert hij nu alleen maar door te spreken over ‘haat en intolerantie’ van de ‘fascistische horden’.

Oppositie trekt protestmars in
Henrique Capriles heeft na lang wikken en wegen besloten de protestmars niet door te laten gaan. Hij vreest voor door de regering uitgelokt geweld. In plaats daarvan roept hij op tot een potten- en pannenprotest elke avond om 8 uur, een zogeheten cacerolazo. De vraag is alleen of hij zijn achterban in deze explosieve sfeer nog wel in de hand heeft, want hij blijft ondertussen wel verbeten oproepen tot hertelling van de stemmen.

Capriles presenteerde dinsdagmiddag lokale tijd bewijs voor gesjoemel op verkiezingsdag. Hij wijst op 536 kapotte stemcomputers, op 283 stemlokalen waar getuigen uit zijn verwijderd, op chavisten die mensen ‘assisteerden’ bij het stemmen, op bureau’s waar meer stemmen zijn uitgebracht dan dat er kiezers zijn geregistreerd en op bureau’s waar Maduro 4 tot 10 keer zoveel stemmen kreeg als de veel populairdere Chávez in oktober.

Voor Capriles genoeg redenen voor een hertelling. Mocht Maduro ook na hertelling de winnaar blijken dan zegt de oppositieleider zich daarbij neer te leggen.

Doden door geweld
Volgens de regering zijn bij gewelddadige protesten tot nu toe 7 doden en 61 gewonden gevallen. Ook zouden vernielingen zijn aangericht en brand zijn gesticht in verschillende overheidsgebouwen.

Capriles zegt dat de regering dat geweld zelf georganiseerd heeft om een hertelling te voorkomen en de inzet van leger en politie tegen de demonstranten te rechtvaardigen.

Morales beschuldigt VS van voorbereiden staatsgreep
President Morales van Bolivia, bondgenoot van de chavisten, beschuldigt intussen de VS ervan achter de voorbereidingen voor een staatsgreep te zitten. Hij zegt ervan overtuigd te zijn dat de eis van de VS tot een onderzoek naar de verkiezingsuitslag alleen maar de inleiding is tot een staatsgreep.

Hij voegt daaraan toe dat de Amerikanen niet zo’n grote mond moeten hebben over het nipte verschil, omdat Obama de verkiezingen in november ook maar met 51,1% van de stemmen won.

Volgens de officiële uitslag van de verkiezingen van zondag haalde Maduro 51,05% van de stemmen en zijn tegenstrever Capriles 48,95%. Maar volgens Capriles heeft Maduro zijn macht misbruikt in aanloop naar de verkiezingen en op verkiezingsdag zelf. Hij zal de uitslag niet accepteren totdat elke stem opnieuw is geteld.

Ook twijfel bij internationale waarnemers
Ook verschillende internationale waarnemers hebben intussen laten weten dat ze twijfels hebben over de verkiezingen.

“Na wat er zondag is gebeurd, kunnen we niet objectief en categorisch vaststellen of het proces in Venezuela helemaal schoon en democratisch is verlopen”, zei waarnemer Gustavo Palmares van het Instituto de Altos Estudios Europeos gisteren op een persconferentie.

Volgens Palmares is een hertelling nodig: “Stem voor stem, tafel voor tafel, document voor document en schrift voor schrift.”

Dreigende chaos en geweld
Die hertelling komt er als het aan Maduro ligt niet en dus zullen de protesten van Capriles en de zijnen aanhouden. Maduro zal gezien zijn dreigende taal het geweld niet schuwen en dus dreigt een lange periode van chaos en mogelijk geweld in Venezuela.

Nicolás Maduro lijkt voorlopig op geen enkele manier bij machte om een geloofwaardige president te worden. Hij heeft wel dezelfde retoriek als Hugo Chávez, maar niet zijn charisma en overtuigingskracht.

———————————————————————————————————————————————————-

Klik hier voor het document van de oppositie met alle vermeende onregelmatigheden op verkiezingsdag.