Edward Snowden gaat voorlopig niet naar Venezuela. Hij vroeg vrijdagmiddag tijdelijk asiel aan in Rusland, omdat hij nu niet naar Latijns-Amerika kan vliegen. Maar los van die reisproblemen hebben mensenrechtenorganisaties de klokkenluider er mogelijk van overtuigd dat hij beter kan wachten op een stabieler en gematigder land om de rest van zijn leven te slijten.
Zo liet Human Rights Watch eerder deze week weten dat Snowden “elk land kan kiezen dat hem wil verdedigen én de vrijheid van meningsuiting voor de eigen burgers, critici en klokkenluiders garandeert. Maar dat is in Venezuela zeker niet het geval.”
Censuur en vervolgingen
Volgens de Chileense jurist Jose Miguel Vivanco die de Amerikaanse afdelingen van Human Rights Watch leidt, schendt de regering van Maduro de burgerrechten:
“De overheid trekt steeds meer macht naar zich toe en de uitgeholde mensenrechten stellen de Venezolaanse regering in staat om te intimideren, te censureren en Venezolanen te vervolgen die de president bekritiseren of zijn politieke agenda dwarsbomen.”
Vivanco heeft dat zelf aan de lijve ondervonden. Hij werd in september 2008 het land uitgezet, nadat hij voor Human Rights Watch een kritisch rapport had gepubliceerd over de onder druk staande rechtstaat.
Snowden prijst Venezuela om verdediging mensenrechten
In een statement dat Snowden vrijdagmiddag af gaf op de luchthaven in Moskou zei hij Venezuela juist te respecteren voor het opstaan tegen mensenrechtenschendingen:
“Landen over de hele wereld hebben steun en asiel aangeboden. Daaronder Rusland, Venezuela, Bolivia, Nicaragua en Ecuador. Die landen hebben mijn dankbaarheid en respect omdat ze als eerste opstonden tegen mensenrechtenschendingen door de macht.”
De klokkenluider voegde daar aan toe alle vijf de genoemde te willen bezoeken: “Door te weigeren hun principes op te geven, ondanks de intimidatie hebben zij het respect van de hele wereld verdiend. Het is mijn bedoeling om elk van deze landen te bezoeken om mijn persoonlijke dank te tonen aan hun volk en leiders.”
Maduro belooft Snowden rustig leven
President Nicolás Maduro verkocht het asiel dat hij vorige week aan de klokkenluider aanbood met de woorden: “Snowden verdient een rustig leven in het vaderland van Bolívar en Chávez.”
Maar los van de twijfelachtige mensenrechtensituatie kan je veel zeggen over Venezuela, maar niet dat het er rustig is.
Zestig moorden per dag
Allereerst zijn de moordcijfers schrikbarend hoog. Met vorig jaar bijna 22-duizend moorden (zo´n 60 per dag!) is Venezuela met afstand het onveiligste land van Zuid-Amerika.
De hoofdstad Caracas zelf staat op nummer zes in de top-50 van de gevaarlijkste steden ter wereld. Edward Snowden zal dus altijd extreem op zijn hoede moeten zijn.
Voedsel en pleepapiertekorten
Daarnaast is het moeilijk om rustig te leven met een lege maag. Er is in Venezuela een toenemende schaarste van voedsel en andere basisbenodigdheden. Zo staan er meestal lange rijen bij de supermarkten voor basisproducten als suiker, meel, vlees en koffie.
En als je dan voldoende eten heb en er van naar de WC moet, is er dikke kans dat het toiletpapier op is. Venezuela moet WC-papier importeren, omdat er in eigen land te weinig wordt geproduceerd.
Politieke instabiliteit
Politiek is de situatie verre van stabiel en ´rustig´. Nicolás Maduro heeft de verkiezingen na de dood van ´El Comandante´ Chávez nipt gewonnen, maar oppositieleider Henrique Capriles – en met hem een groot deel van de Venezolanen – spreekt nog altijd over ´gestolen´ verkiezingen. Er zou op grote schaal zijn gefraudeerd.
Bij gevechten direct na verkiezingsdag vielen negen doden en tientallen gewonden. De oppositie is ook wekenlang het spreekrecht ontnomen in het parlement, omdat ze weigerden Maduro te erkennen als nieuwe president. De chavistische machthebbers bestempelen de oppositie en de aanhangers steevast als ´fascisten´.
Ondanks alle grote vraagtekens die gezet worden bij de verkiezingsuitslag wilde minister Timmermans dat niet aan de orde stellen bij een bezoek dat hij onlangs bracht aan Venezuela. De koopman wint het zoals zo vaak van de dominee.
Gierende inflatie
Als Snowden nog wat spaargeld heeft dan wordt dat snel minder waard in Venezuela. Volgens de laatste cijfers bedraagt de inflatie op jaarbasis bijna 40%.
Nicolás Maduro heeft de Venezolaanse munt bolívar al fors gedevalueerd toen hij nog interim-president was, maar er lijkt inmiddels geen houden meer aan.
Venezuela zal Snowden wél beschermen
Los van alle problemen kan Snowden natuurlijk wel rekenen op alle steun en bescherming van de Venezolaanse regering zolang hij de ideologische aartsvijand VS onder vuur blijft nemen met nieuwe onthullingen over afluisterpraktijken.
Anders dan Rusland waar Poetin hem best asiel wil verlenen, maar wel op voorwaarde dat hij geen nieuw materiaal openbaar maakt over het afluisterprogramma van de Verenigde Staten.
Lekkerder leven dan in Rusland
Daarnaast is Venezuela een land met een lekker klimaat en prachtige natuur en is het vol vriendelijke mensen en mooie vrouwen. Ook op dat gebied is het daar naar mijn bescheiden mening veel beter toeven dan in Rusland waar hij nu tijdelijk asiel heeft aangevraagd.
En Snowden heeft natuurlijk ook nog Nicaragua en Bolivia als opties in Latijns-Amerika en wie weet voegen Uruguay en Ecuador zich daar alsnog bij. Maar voorlopig heeft hij weinig te kiezen, want hoe graag hij ook wil, Moskou komt ´ie niet uit.
Arjan Meesterburrie 